EMDR’nin temel prensibi, beynin travmatik anıları sağlıklı bir şekilde işleme kapasitesini artırmaktır. Normal şartlarda beyin, günlük olayları işleyip depolar. Ancak, travmatik olaylar sırasında bu süreç kesintiye uğrayabilir ve anılar, olumsuz duygularla birlikte işlenmeden “donmuş” halde kalabilir. EMDR, bu anıların yeniden işlenmesine yardımcı olur.
Süreç:
• Göz hareketleri veya diğer iki yönlü uyarımlar (örneğin, dokunsal veya işitsel uyarımlar) kullanılarak beynin işleme süreci aktive edilir.
• Terapist, bireyin travmatik anıyı yeniden çağırmasını sağlar ve bu sırada göz hareketlerini veya başka bir uyarımı takip ettirir.
• Bu süreç, travmatik anının duygusal etkisini azaltır ve bireyin daha sağlıklı düşünceler geliştirmesine yardımcı olur.
EMDR Hangi Durumlarda Kullanılır?
EMDR, başlangıçta travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) tedavisinde kullanılmıştır, ancak bugün aşağıdaki durumlar için de etkili olduğu kanıtlanmıştır:
• Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB):
Kaza, istismar, doğal afet veya savaş gibi travmatik olaylardan kaynaklanan semptomların tedavisinde.
• Kaygı ve Fobiler:
Sosyal kaygı, sınav kaygısı veya spesifik fobiler gibi durumların tedavisinde.
• Depresyon:
Depresif semptomların azaltılmasında ve altta yatan travmatik olayların işlenmesinde.
• Bağımlılıklar:
Alkol, uyuşturucu veya davranışsal bağımlılıkların kökenindeki travmaların ele alınmasında.
• Panik Bozukluk ve Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB):
Travma ile ilişkili kaygı ve kompulsif davranışların azaltılmasında.
• Ayrılık ve Kayıp:
Sevilen birinin kaybı sonrası yoğun duygusal tepkilerin işlenmesinde.
EMDR Terapisinin Aşamaları
EMDR terapisi sekiz aşamadan oluşur:
1. Ön Değerlendirme:
Terapist, bireyin sorunlarını, hedeflerini ve travmatik deneyimlerini anlamak için değerlendirme yapar.
2. Hazırlık:
Birey, EMDR’nin nasıl çalıştığı hakkında bilgilendirilir.
Stresle başa çıkma teknikleri öğretilir.
3. Değerlendirme:
Terapist, işlenecek travmatik anıları belirler.
Anıyla ilişkili olumsuz inançlar, duygular ve fiziksel duyumlar tanımlanır.
4. Duyarsızlaştırma:
Göz hareketleri veya diğer iki yönlü uyarımlar kullanılarak travmatik anılar işlenir.
Anıyla bağlantılı duygusal yoğunluk azalır.
5. Yerleştirme:
Olumsuz inançlar, pozitif ve yapıcı düşüncelerle değiştirilir.
6. Vücut Tarama:
İşlenen anının vücut üzerindeki etkileri kontrol edilir.
Vücutta kalan herhangi bir rahatsızlık üzerinde çalışılır.
7. Kapanış:
Seans sonunda bireyin rahatlaması sağlanır.
8. Yeniden Değerlendirme:
Gelecek oturumlarda, önceki seansların etkileri değerlendirilir ve gerekirse yeniden işlenir.